plendejp
Witamy na stronie Centrum Sportu i Rekreacji OLENDER

O NIESZAWCE

Gmina Wielka Nieszawka

Na mocy uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy 1 stycznia 1973r. została utworzona Gmina Wielka Nieszawka, w której granicach znajdują się cztery sołectwa, tj.: Brzoza, Cierpice, Mała Nieszawka i Wielka Nieszawka oraz kilka osad usytuowanych na terenach leśnych: Dybowo, Kąkol, Chorągiewka, Niedźwiadki, Jarki.

Gmina Wielka Nieszawka zajmująca 216,3 km2 powierzchni i zamieszkuje ją ponad 4000 osób.

Gmina leży na południowym skraju powiatu toruńskiego w centralnej części województwa kujawsko-pomorskiego. Graniczy z powiatem bydgoskim, inowrocławskim i aleksandrowskim.

Gmina Wielka Nieszawka posiada bardzo ciekawe pod względem historycznym zasoby dziedzictwa kulturowego. Należą do nich: ruiny zamku krzyżackiego w Małej Nieszawce, obecnie znajdujące się na terenie prywatnym, jednak dzięki uprzejmości właściciela udostępnione są dla zwiedzających.

Cmentarz pomenonicki w Wielkiej Nieszawce.  Kolejnym zabytkiem jest: obecny kościół wyznania rzymsko-katolickiego w Małej Nieszawce. Kościół powstał na bazie drewnianej kaplicy osadników olenderskich przybyłych z Holandii i Fryzji. Stanowi on jeden z najcenniejszych zabytków Gminy.

W Cierpicach znajdziemy kościół parafialny rzymsko-katolicki, murowany z 1938 roku oraz wciąż czynny cmentarz przykościelny z tego samego roku. W tej samej wsi obejrzeć można nieczynny już ewangelicki cmentarz z drugiej połowy XIX w. We wsi Mała Nieszawka odnajdziemy cmentarz wojenny żołnierzy radzieckich założony po roku 1945. Gmina posiada również obiekty związane z techniką i cywilizacją. Są to: we wsi Brzoza budynek przystanku kolejowego, murowany z 1910 roku, w Cierpicach zespół murowanych budynków dworca kolejowego oraz sześć murowanych strażnic drogowych, w Cierpicach – Dybowie i Cierpicach – Kąkolu napotykamy pozostałości młynów wodnych z XIX wieku. W Wielkiej Nieszawce znajduje się murowany budynek mleczarni z końca XIX w. Obejrzeć można również zbór, będący dziś siedzibą Urzędu Gminy oraz cmentarz w Wielkiej Nieszawce.

Położenie geograficzne

Gmina Wielka Nieszawka zajmująca 216,3 km2 powierzchni, obejmuje swymi granicami 4 sołectwa  i zamieszkuje ją ponad 4000 osób. Gmina leży na południowym skraju powiatu toruńskiego w centralnej części województwa kujawsko-pomorskiego. Graniczy z powiatem bydgoskim, inowrocławskim i aleksandrowskim. Naturalną granicą północną gminy jest rzeka Wisła, zaś w jej zachodniej części płynie dolny odcinek Strugi Zielonej, która zasilana jest tam wodami podziemnymi. Przed ujściem do Wisły przyjmuje prawoboczny dopływ tzw. Kanał Podgórz – Dybowo (odwadniający Nizinę Nieszawską).

Pod względem geograficznym gmina leży w południowej części szerokiego rozszerzenia pradoliny Wisły zwanego Kotliną Toruńsko-Bydgoską na obszarze dwóch mezoregionów: Kotliny Toruńskiej i Równiny Inowrocław w makroregionie Pojezierza Chełmińsko-Dobrzyńskiego.

Lasy

Gminę Wielka Nieszawka można określić mianem gminy leśnej, ponieważ aż 55,4% obszaru zajmują lasy (łącznie 11576 ha). Wliczając rozległe powierzchnie „wrzosowisk”, tereny zielone zajmują ponad 87% powierzchni gminy, należy przez to do jednych  z większych w Polsce, co w porównaniu ze średnią dla byłego województwa toruńskiego (18%- 40 miejsce w kraju) oraz ze wskaźnikiem dla Polski (28%), daje bardzo wysoki wskaźnik i tworzy przez to specyficzny mikroklimat. Ze względu na lesistość i znaczne zwydmienie teren gminy jest obszarem chronionego krajobrazu.

Warto przy tym nadmienić, że strategicznym kierunkiem dla byłego województwa toruńskiego jest zwiększenie jego lesistości, która jak już wspomniano nie należy do najwyższych. Generalnie obserwuje się nieznaczny lecz postępujący wzrost powierzchni leśnej. Przy czym jeden z większych przyrostów powierzchni leśnej zaobserwowano m.in. na obszarze gminy Wielka Nieszawka.
 
Klimat

Obszar gminy położony jest w klimatycznej dzielnicy bydgoskiej. Jest to dzielnica przejściowa, pomiędzy chłodną i o większej rocznej sumie opadów dzielnicą pomorską, a bardziej suchą i cieplejszą dzielnicą środkową. Ze względu na położenie gminy – w Kotlinie Toruńskiej – występuje silniejsze przewietrzenie  i związane z tym zróżnicowanie zachmurzeń, opadów, mgieł oraz zróżnicowana temperatura powietrza przez wiatry zachodnie, które napływają wilgotne masy powietrza ciepłego zimą, a chłodnego latem. Powoduje to odwilże w zimie, w lecie natomiast ochłodzenia. Z wiatrami wschodnimi natomiast napływa suche powietrze, które kształtuje w zimie pogodę suchą i mroźną, a latem suchą i zimną.
 
Flora i Fauna

Na obszarze gminy zauważa się występowanie licznych stanowisk chronionych i rzadkich gatunków flory i fauny. Występują one w trzech rejonach. Pierwszy rejon stanowią pola wydmowe, gdzie obserwuje się naturalną sukcesję fitocenoz wydmowych. Wśród gatunków charakterystycznych dla tego typu siedlisk do najciekawszych należą chronione i rzadkie: wiśnia karłowata, turzyca piaskowa i loarska, goździk piaskowy, sasanka łąkowa, mącznica lekarska i kocanka piaskowa.

Szczególnie cenny jest odcinek doliny Strugi Zielonej od leśniczówki Jarki do Dybowa, gdzie koryto wcina się w podłoże, tworząc głęboki parów. Zbocza i dno parowu mają podłoże żyzne,  a dobra wilgotność umożliwia rozwój bujnej roślinności.

Wśród wielu zanotowanych tu gatunków znaczny procent stanowią rośliny chronione i rzadkie. Na szczególną uwagę zasługują występujące tu: zdrojówka rutewkowa, kokorycz pusta, wątła i pełna, czartwa pospolita i drobna, niecierpek pospolity, łuskiewnik różowy, turnica leśna, bluszcz pospolity, lilia złotogłów, gajowiec żółty, śnieżyczka, przebiśnieg, kopytnik pospolity i szczyr trwały.
W wyższych partiach zboczy notuje się występowanie paprotki zwyczajnej, miodunki wąskolistnej i turówki wonnej. Wartko płynąca Struga Zielona jest miejscem występowania fauny zbliżonej składem do występującej w strumieniach górskich. Do Zielonej wpływa na tarło troć.

Trzecim rejonem osobliwości przyrodniczych jest dolina Wisły. Stanowi ona centralny (krajowy) szlak rozprzestrzeniania się roślin i wędrówek wszystkich grup zwierząt. Do chwili obecnej w dolinie pozostały jedynie niewielkie fragmenty dawniej panujących tu naturalnych łęgów topolowo-wierzbowych. Częściej niż łęgi nad brzegami Wisły występują zbiorowiska zarośli wierzbowych. Bardzo cennymi obiektami, na których rozwijają się bujnie zbiorowiska roślin wodnych są starorzecza. Rzadkim tu występującym gatunkiem jest salwina pływająca. Ważnym siedliskiem dla zachowania wielu gatunków chronionych i rzadkich są przylegające do koryta rzeki łąki.

Dolina i rzeka wraz z piaszczystymi wyspami są miejscem lęgowym większości stwierdzonych na obszarze województwa ptaków. Z gniazdujących w nadbrzeżach zaroślach i zadrzewieniach gatunków nielicznych w skali kraju są: remizy, podróżniczki, dziwonie, łozówki, raniuszki, pokrzywnice.Na łachach wiślanych gniazdują rybitwy oraz sieweczki. Bardzo ważna jest rola doliny podczas migracji i zimowania ptaków.

To bogactwo walorów zdecydowało o objęciu bardzo dużych powierzchni gminy obszarem chronionego krajobrazu.
 

Centrum Sportu i Rekreacji OLENDER Sp. z o.o.
w Wielkiej Nieszawce, ul. Toruńska 34/40, 87-165 Cierpice
recepcja i rezerwacja: tel. 56 622 06 06, recepcja@olender.info

fb

LOKALIZACJA:

Toruń       -     6 km      
Gdańsk      - 181 km
Warszawa  - 222 km

NEWSLETTER:
Chcesz być na bieżąco
z naszymi promocjami?
projekt: Polskie Wydawnictwa Reklamowe wykonanie: JW WEB Development